ترس از سخنرانی عمومی، یکی از رایج‌ترین ترس‌های شناخته شده است که بیش از 25% افراد آن را بزرگ‌ترین ترس زندگی‌شان می‌دانند! اما خوشبختانه، ترس فعلی‌تان از یک اتفاق یا پدیده به این معنا نیست که قرار است همیشه از آن بترسید. سخنرانی عمومی مثل دویدن، طراحی، داستان‌نویسی و … نوعی مهارت است که می‌توانید آن را یاد بگیرید.
دلیل اهمیت سخنرانی عمومی چیست؟
چرا باید در ایراد یک سخنرانی عمومی توانمند باشید؟ سخنرانی عمومی بخش جدایی‌ناپذیری از زندگی شخصی و حرفه‌ای‌تان است و به همین دلیل، اینکه چطور خود را عرضه یا اصطلاحاً “پرزنت” کنید، اهمیت زیادی دارد. از جنبه فردی، توانایی سخنرانی در لحظات مهم و خاطره‌انگیز زندگی حسابی به کارتان می‌آید. مثلاً اگر قرار است یک محفل دوستانه را گرم کنید، حتماً باید یک سخنور قهار باشید!
از جنبه کاری و حرفه‌ای نیز، توانمندی در این زمینه لازمه‌ای مهم برای پیشرفت شماست. موقعیت‌هایی را مثل ملاقات حضوری با یک مشتری یا جلسه‌ای با حضور روسا و مدیران مافوق که هدایت آن را شما بر عهده گرفته‌اید، تصور کنید. اگر در چنین موقعیت‌هایی بتوانید، خود را به‌خوبی عرضه کنید و به‌قول‌معروف، خودی نشان بدهید، در واقع توانسته‌اید خصوصیاتی مثل شایستگی، هوش و سازمان‌یافتگی‌تان را به نمایش بگذارید و اتفاقاً این خصوصیات دقیقاً همان ویژگی‌هایی هستند که سازمان شما به آن‌ها نیاز دارد. با این توضیحات، در ادامه‌ی مطلب، 6 راهکار طلایی برای غلبه بر ترس از سخنرانی را تشریح می‌کنیم.
1. در جستجوی الگوها باشید!
برای غلبه بر ترس از سخنرانی، پیش از آنکه برای صحبت در مقابل افراد قرار بگیرید، بدانید که قرار است چه کاری انجام دهید؟ چه مهارت‌هایی را باید یاد بگیرید؟ چطور می‌خواهید مخاطبین را شیفته و مجذوب خودتان کنید؟ چه تاکتیک‌هایی، سخنرانی‌تان را به یک تجربه موفق تبدیل می‌کنند؟
به دنبال افرادی باشید که مهارت خوبی در سخنرانی عمومی دارند و به آنچه انجام می‌دهند، خوب دقت کنید. فیلم جلسات سخنرانی افراد مشهور را تماشا کنید. در جلسات مختلف سخنرانی شرکت کنید. به‌هیچ‌عنوان خودتان را تحت‌فشار قرار ندهید. فقط و فقط ببینید و بشنوید.
به نحوه صحبت آن‌ها فکر کنید و سعی کنید بفهمید چطور توانسته‌اند شما را مجذوب خودشان کنند؟ آیا از زبان بدن به‌خوبی استفاده می‌کنند؟ آیا الگوی مشخص و کاملی برای سخنرانی دارند؟ آیا حین صحبت از تغییرات آوایی استفاده می‌کنند؟ آیا به طنز و شوخ‌طبعی متوسل می‌شوند؟ به‌طور خلاصه، در جستجوی الگوهای مختلف باشید، ببینید و یاد بگیرید!
2. قدم‌به‌قدم پیش بروید!
برای غلبه بر ترس از سخنرانی عمومی، طبیعتاً باید قدم‌به‌قدم پیش بروید و درست مثل یک کودک نوپا، تاتی تاتی کنید! مثلاً در محل کار، مترصد شکار فرصت‌هایی باشید که بتوانید در برابر گروه کوچکی از افراد قرار بگیرید. برای مستندسازی جلسات، داوطلب شوید و در انتهای کار، خلاصه‌ای از هر آنچه در جلسات می‌گذرد، تهیه کنید. هر ماه، جلساتی ترتیب دهید که در آن‌ها بتوانید ایده‌هایتان را در برابر رئیس و سایر اعضای سازمان بیان کنید.
در زندگی فردی‌تان نیز می‌توانید فرصت‌های مشابهی برای غلبه بر ترس از سخنرانی و کاهش اضطراب ناشی از قرار گرفتن در برابر جمعیت ایجاد کنید. مثلاً می‌توانید عضو یک گروه خوانندگی شوید و کار را از پشت‌صحنه آغاز کنید. یا به‌صورت داوطلبانه به یک نهاد نظرسنجی ملحق شده و پیمایش خانه به خانه را تجربه کنید. به هر صورت، در جستجوی راه‌هایی باشید که بتوانید از طریق آن‌ها، سبک و کیفیت آنچه را از خود ارائه می‌دهید، بهتر و بهتر کنید.
3. یک گروه حامی و مشوّق پیدا کنید!
برای غلبه بر ترس از سخنرانی عمومی، سعی کنید در محیط کار، یک گروه حامی پیدا کنید. مثلاً من و همکارانم آن اوایل، گروهی را در محیط کاری‌مان تشکیل داده بودیم که طبق یک برنامه زمانی مشخص، دور هم جمع می‌شدیم و هر کدام در مورد یک موضوع خاص در مقابل سایر اعضای گروه، سخنرانی می‌کردیم. شنوندگان مجاز بودند حین سخنرانی سؤالاتشان را مطرح کنند و سخنران نیز تلاش می‌کرد به‌صورت فی‌البداهه و آنی به این سؤالات پاسخ دهد. در انتهای هر جلسه نیز به ارزیابی و بررسی نقاط ضعف و قوت سخنرانی یکدیگر می‌پرداختیم. شما نیز سعی کنید کاری مشابه با آنچه گفتم، انجام دهید.
4. تا می‌توانید تمرین کنید!
اگر از چیزی بترسید، مبادرت به انجام یا تن دادن به آن می‌تواند بسیار دشوار باشد. اما بدانید به‌هیچ‌وجه نباید بابت ترستان، احساس خجالت کنید. در عوض باور داشته باشید که کنار آمدن با ترس‌هایمان، به ما جرأت مقابله با آن‌ها را می‌دهد.
اگر تا پیش‌ازاین، هرگز سخنرانی در برابر جمع را تجربه نکرده‌اید، غلبه بر ترس از سخنرانی ممکن است چیزی شبیه به فتح قله‌ی اورست به نظر برسد! اما اگر به‌صورت هفتگی و ماهانه برای این کار، تمرین و تلاش کنید، آن قله‌ی فتح نشدنی، روزبه‌روز، دست‌یافتنی‌تر به نظر خواهد رسید. اگر در تمرین، استمرار و پشتکار به خرج دهید، خواهید دید که از ارتفاع ظاهری این قله، به‌تدریج کاسته می‌شود و پس از مدتی احساس می‌کنید که اساساً قله‌ای در کار نبوده؛ بلکه کاری که قرار است انجام دهید، به سادگی فتح یک تپه‌ی کوچک است!
برای غلبه بر ترس از سخنرانی، پیش از ایراد یک سخنرانی عمومی، آنچه را باید انجام دهید در مقابل یک همکار صمیمی و ترجیحاً بهترین دوستتان، تمرین کنید. تمرین جلوی آینه نیز می‌تواند ایده خوبی باشد. در هر صورت بدانید هر قدر بیشتر تمرین کنید، احساس آمادگی بیشتری خواهید داشت. احساس آمادگی، اعتمادبه‌نفستان را تقویت نموده که این امر نیز به‌نوبه خود، در مسیر غلبه بر ترس از سخنرانی عمومی حسابی کمکتان می‌کند.
5. سبک خودتان را پیدا کنید!
از حضور در جلسات مختلف و متعدد سخنرانی می‌آموزید که هر کس سبک خاص خودش را دارد. شاید یکی از دوستانتان که اتفاقاً مهارت خوبی هم در سخنرانی دارد، بسیار شوخ‌طبع باشد. یا فرد دیگر حین صحبت‌هایش از فراز و نشیب‌های خاص آوایی استفاده کند. ممکن است شخصاً همه این ویژگی‌ها بپسندید و آن‌ها را تحسین کنید اما احتمالاً در بازآفرینی چنین سبک‌هایی برای خودتان موفق نخواهید بود. برای اینکه سخنران خوبی باشید، لازم نیست حتماً بامزه یا دلربا جلوه کنید یا تُن صدای بخصوصی داشته باشید. سعی کنید خودتان باشید و سبک سخنرانی خودتان را پیدا کنید. اگر قرار باشد دائماً تلاش کنید که شبیه به فرد دیگری باشید، هرگز نمی‌توانید روی سکوی سخنرانی احساس آرامش کنید. هر کسی سبک و شیوه خودش را دارد. تکنیک‌ها و سبک‌های مختلف را امتحان کنید. در قالب شخصیت‌های مختلف بروید تا آن شخصیتی را که با آن احساس راحتی می‌کنید، پیدا کنید.
6. بین ترس‌ها و قابلیت‌هایتان فرق قائل شوید!
ممکن است برای ایراد یک سخنرانی هرگز به احساس آرامش مطلق نرسید. اما بدانید با صرف تلاش و زمان، مهارت کافی را در کنترل و غلبه بر ترس از سخنرانی کسب خواهید کرد. نکته کلیدی این است که بدانید حتی اگر از چیزی می‌ترسید یا از آن نفرت دارید، باز هم به‌عنوان یک انسان، آن‌قدر توانمند هستید که حتماً از عهده انجامش برمی‌آیید. این همان چیزی است که کمکتان می‌کند تردیدها و ترس‌هایتان را پشت سر بگذارید و در مسیرغلبه بر ترس از سخنرانی موفق شوید.
ترس از سخنرانی عمومی ریشه در ترس ما از خجالت و شکست دارد. بنابراین اگر بتوانید این دو ترس را از خودتان دور کنید، به توانمندی‌تان ایمان پیدا خواهید کرد و پس از آن است که شیرینی غلبه بر ترس از سخنرانی عمومی را تجربه می کنید.
مقالات خواندنی: